by Ācārya Zhiwa-tsho
The Extensive Commentary on the Song of the Glorious Vajra-Holder (Tibetan: bcom ldan 'das la bstod pa dpal rdo rje 'dzin gyi dbyangs kyi rgya cher bshad pa; Sanskrit: Shrivajradharasamgitibhagavatistotratika) is a six-folio scholastic commentary on the five-verse tantric hymn to Vajradhara preserved in the Dege Tengyur as Tohoku 1162. The commentator, the "greatly learned" Acharya Zhiwa-tsho, explains each phrase of the root hymn with philosophical precision, demonstrating that the epithets describe the dharmakaya of the tathagatas. The commentary addresses three philosophical objections along the way: that the sky is a valid comparison for buddha-qualities (refuted by analysis of parts), that compassion is incompatible with stainlessness (resolved through the distinction between conceptual and non-conceptual compassion), and that nirvana would end compassionate activity (refuted by the doctrine of non-abiding nirvana).
The root text (D1162), the "Song of the Glorious Vajra-Holder," is a short anonymous hymn already in this archive. The commentary transforms five devotional stanzas into a systematic exposition of Mahayana buddhology. The author relies on the Sarvabuddhasamayogatantra, the Sutra of the Secret of the Tathagata, and other canonical sources. Both the root text and this commentary were translated from Sanskrit into Tibetan by the Indian pandita Vidyakaraprabha and the chief editor-translator Bande dPal brTsegs.
No previous English translation is known to exist. This is the first.
Homage to the Protector Manjughosha.
He whom even the wisdom and words of those with excellent minds
cannot find the fruit of praising and engaging,
the Noble One of gentle speech, whose qualities are as boundless
and pure as the sky — to him I pay homage forever.
Commentary on the First Verse
The hymn beginning with "Peerless, unmoving, endowed with the supreme quality of equanimity" and so forth is primarily a supplication, for at the end it praises with the words: "May the supreme accomplishment of the three samaya of all be bestowed upon me." Those who are worthy objects of such supplication for the supreme accomplishment — who are they? They are those whose own nature is completely pure, who are governed by great compassion, who accomplish the two fruits of compassion, and who possess qualities concordant with those.
Those whose nature is impure cannot even benefit themselves. Even those whose nature is completely pure, if they lack great compassion, do not accomplish the great purpose of others — like the pratyekabuddhas. Even those who possess great compassion, if they lack qualities concordant with its fruit, are powerless; therefore, if they do not accomplish the two fruits of compassion — removing harm and establishing benefit — then they are not fit objects of supplication. For sentient beings do not supplicate the lame and the blind in order to lift the stone that weighs them down.
Therefore, in order to demonstrate their nature as completely pure, the words "Peerless, unmoving, endowed with the supreme quality of equanimity" are spoken. In order to demonstrate their nature as governed by compassion, the words "essence of compassion" are spoken. In order to express that they accomplish the two fruits of compassion, the words "who dispels the suffering of beings" and "granting limitless attainments equal in all qualities" are spoken. In order to thoroughly demonstrate their possession of qualities concordant with the fruits of compassion, the words "stainless, unmoving, peerless, supremely excellent in dharma" are spoken. This is the summarized meaning.
Analysis of the words. It is both peerless and unmoving, hence "peerless and unmoving." It is peerless and unmoving, yet also equanimity itself, and so it is called thus. That very equanimity is the supreme dharma. Those who possess it are so called. By this, the dharmakaya — the body of suchness of the tathagatas — is demonstrated.
As for "peerless" — having parted from all adventitious defilements and reached the ultimate of complete purity, it is without example. Equal to none and resembling none, there is nothing comparable. By this, the completely pure and unerring suchness is explained.
"Moving" means transforming into something else. Being without moving is "unmoving" — meaning that at all times it never departs from the utterly pure nature of nonduality. By this, "perfectly established through unchangingness" is explained.
The nature of equals is "equanimity" — nothing whatsoever transcends the nature of emptiness. Therefore, by this nature, all phenomena are of one taste as emptiness and equal.
This is both "supreme" and "dharma," hence "supreme dharma" — because it is known through reasoning and scripture. Suchness is not devoid of reason. How so? Because it holds the characteristic of being free from both that which is known and that which knows. Because it holds this very nature, it is also dharma. Alternatively, the supreme among dharmas is the "supreme dharma" — when cultivated, it brings about the excellence of abandoning all obscurations and also obtains the wealth of all qualities without exception.
One might object: if emptiness also pervades all assemblies of sentient beings, why is it called "the dharmakaya of the tathagatas alone"? Because through utter purity, it is luminously clear only in their continua. In others, it is obscured by obscurations and is not clear — as though absent.
"Essence of compassion" — those who possess the essential nature of compassion are so called. Their compassion, through devoted practice across immeasurable and numerous aeons, has become utterly natural.
"Of beings" means of the world. "Suffering" is whatever it may be; in brief, it is the nature of the five aggregates of clinging. Those who possess the disposition to dispel and eliminate it are so called, because through the meditation they teach, all suffering without remainder is reversed.
"Equal" refers to similar entities. "Limit" refers to the ultimate end. The qualities that are the powers, factors of awakening, and so forth, being both equal and limitless, are called thus. "Attainments" means complete accomplishments. Those who possess the disposition to bestow them — "upon beings" is to be supplied. The tathagata's qualities, which are without example and individually immeasurable, are bestowed. Through diligent practice of what they teach, all beings obtain the benefit and bliss of the Sugata's state.
For this reason, some recite: "Bestowing the accomplishment without completion of all qualities." Others recite: "Equal in all qualities, peerless, bestowing accomplishments." This demonstrates the supreme establishment of benefit without needing further exertion; moreover, they also bestow other benefits such as the status of a universal monarch, which constitutes supreme worldly attainment.
The words "stainless, unmoving" and so forth are qualifying words that summarize. Those who possess such dharmas as the specific perfect knowledges and so forth, which constitute the perfect causes of benefiting others, are so called. "Stainless" — because they possess purity of every kind. "Unmoving" — because they possess the nature of never deteriorating, or because they abide for as long as samsara endures. "Peerless" — as before, because of being without example. "Supreme" is chief, supramundane; the foremost among dharmas such as those of the buddhas and so forth is "supremely excellent" — because it is unmixed, it is explained as the chief among the chief. Alternatively, because it focuses on the dharma-realm of utter purity, those who possess this supreme and excellent object are the self-awareness of that very nature. Others say: "supreme" means what is to be sought; "excellent" means surpassing all things.
Here the gist of the words is: may such Sugatas bestow upon me the supreme accomplishment. The entire intended truth is completed by these first and last verses alone. The other three verses are for the purpose of refuting objections.
Refuting the First Objection
The objection is this: how can equanimity and the specific perfect knowledges and so forth be "peerless"? For there exists the sky — pure by its own nature and immeasurable — which is comparable to these. The Sutra of the Secret of the Tathagata has indeed used it as an example, saying:
However many there are who make comparisons
to the buddha-qualities —
they are unworthy of the buddhas,
and merely denigrate the Guide.The sole thing taken as an example —
that which is equal to the buddha-qualities —
has been taught as the expanse of space;
yet even there, no measure exists.As vast as the sky,
so are their discipline, concentration, wisdom,
gnosis, liberation, and the vision of liberation-wisdom;
yet this too is taught as merely that much.
Therefore, the assertion of being without example does not hold. To this the verse responds: "No likeness for his equality exists even in the sky" and so forth.
Even the sky — though one might wish to cite it as an example — is not an equal comparison to the Blessed Ones. For "those that are equal" are "equal comparisons," and their nature is "the nature of equal comparison." If even that does not exist, how much less a superior comparison? An inferior comparison is not rejected.
What kind of sky? "Not even the slightest fraction of his qualities has an equal." A fraction of qualities is a small part. The "slight" part is the most subtle part of that. "Even" refers to a part that the mind cannot further analyze. Among all the qualities present in the state of buddhahood, a "fraction" is some quality such as vastness and inexhaustibility. The "slight" part is the qualities of the causal stage, subsumed by the ten bhumis. "Even" its parts are all the arisings of bodhicitta subsumed by the path of devoted engagement. Not even these are equal to or similar to space — this is the reason for the absence of equal comparison.
How is it that even space is not comparable? Because the Blessed Buddha Ones "forever bestow the supreme accomplishment upon the realm of beings." The realm of beings is the assembly. The supreme accomplishment is bestowed upon them — "supreme" refers to qualities such as the powers and factors of awakening. "Accomplishment" means complete accomplishment. Those who bestow it according to each being's capacity are so called.
As the Sarvabuddhasamayogatantra states: "Illuminating and accomplishing supreme attainment for the realm of beings." The meaning there is: those who possess the disposition to accomplish luminous and pervading supreme accomplishment for the realm of beings according to each being's capacity.
Why are they like this? Because they possess "attainments that are equal and limitless." They have limitless and peerless accomplishment of their own qualities, and so they also cause others to manifest results concordant only with themselves. Therefore they are "beyond comparison."
A comparison is applied using something that corresponds to the quality in the subject to be illustrated, as stated:
When an example conflicts in place, time, and function
with respect to that which is to be illustrated,
the comparison is whatever is similar
to the example in what it demonstrates.
Here the meaning is that the Blessed Ones, by the very fact of bestowing accomplishments of all qualities equal and limitless, are declared to be beyond comparison. If the Blessed Ones' qualities were partitioned, then even each part and fraction of a part would forever bestow supreme accomplishment upon the realm of beings — how much more so the combined totality of qualities in the causal and resultant stages? Space or anything else, however immeasurable, does not possess the qualities that would make it a comparison for the Blessed Ones. Thinking only that it resembles them in being immeasurable, the sutra stated the resemblance to space — to that extent alone.
Refuting the Second Objection
There is a further objection: if the lords of the three realms are "essences of compassion," then how are they "stainless"? For compassion is the conceptual nature of wishing sentient beings to be free from suffering; if they possess it, there is a contradiction. For this reason it is said that compassion is called "compassion" because it obstructs bliss. Moreover, all conceptual thought, by clinging to one's own appearances as external entities, is by its very nature erroneous — it is ignorance.
To this the verse responds: "Forever arising from the force of stainless compassion" and so forth.
"Forever stainless" means forever without defilements — to be connected with "fulfiller of aspirations." "The force of compassion" is the current — the continual arising without interruption. "Arising from that" means truly arising.
"Aspirations" are the wishes made in the bodhisattva stage: "May I achieve buddhahood for the benefit of beings." The fulfillment of those is the result — omniscience itself. What kind? "Possessing the nature of reality, unceasing" — the nature of reality in which there is no cessation, no discontinuity, is the unceasing nature of reality. The fulfillment of aspirations that possesses the unceasing nature of reality is so called.
What is the result of the fulfillment of aspirations? The verse speaks of "beings' welfare" and so forth. Beings' welfare means benefit — obtaining both higher rebirth and definite goodness, and reversing all the suffering of beings. Accomplishing that is achieving it. Striving for it is being dedicated to it. Is this limited by place and time? It is not — it is "boundless." The place and time of accomplishing beings' welfare is boundless and without remainder.
Those who possess the essential nature of great compassion as cause are so called. Such a one "forever manifests" — through the net of light-rays of manifold emanations and so forth, appearing in manifold forms and resplendent. "Forever" is an indicator — one should also understand "in all directions." The Sarvabuddhasamayogatantra states: "The compassion of the great one, always manifesting in form."
The phrase "arising from the force of compassion" summarizes: those who, while non-conceptual, possess greatness through the unbroken activity of benefiting others.
The summarized essential truth here is this: the compassion that exists in the bodhisattva stage — the conceptual nature of wishing to rescue all sentient beings from suffering — is the propelling force toward omniscience, which is free from all nets of conceptualization. Therefore, cause and result being designated without distinction, or because the word "self" is a synonym for cause, it is called "essence of compassion."
Alternatively, that very compassion with conceptualization, through supreme meditative habituation, gives rise to the non-conceptual result for sentient beings — like habituation to desire and sorrow. Their compassion is without reference point, unerring, thus ultimately real, arising of its own accord, having become natural. Therefore it is also called "essence of compassion," and it is called "compassion" in accordance with the preceding dharma that propels it.
In that state, however, being free from all characteristics, it is beyond the domain of all words. Though inexpressible, here the meaning is merely to indicate that there exists some dharma that, while non-conceptual, accomplishes the welfare of all beings in all places and times without exception, turning the wheel of dharma — surpassing even the king of wish-fulfilling jewels.
Refuting the Third Objection
There is a further objection: how is it the fulfiller of aspirations with the unceasing nature of reality? How is it the great one of boundless compassion, forever manifesting? For when the protectors pass into complete nirvana, all this ceases without continuity.
To this the verse responds: "Cessation itself does not change" and so forth.
"Cessation" is the breaking of continuity. "The nature of cessation" is cessation itself. "Does not change" means does not go there, does not become that. What does not change? The compassionate activity — of both kinds of compassion. "Activity" is the conduct; that itself is omniscience. Why does it not cease? Because it is "unmoving" — the Blessed Ones, possessing the nirvana of non-abiding, continue to arise for as long as samsara endures. Being thus, they display passing into nirvana in one world-system, then display birth and so forth in another.
What is it like? "Upon the three worlds" means upon the three worlds. "Supreme" refers to the buddha-qualities and so forth. "Accomplishment" is complete accomplishment — bestowing that.
In what does it not cease? "Immeasurable, inconceivable" — those who possess a host of qualities that cannot be fathomed, without any limit of "this much," are "immeasurable" — the Buddha Blessed Ones. "Inconceivable" by even those very ones — those immeasurable ones cannot even fathom each other, saying "these possess this much excellence of qualities." In those, it never ceases.
"Perfectly accomplished in his own abode" — that abode in which there is perfect, complete accomplishment is "perfectly accomplished." This is the state of displaying nirvana without remainder. This too is a condition for one's own benefit. That very thing is "the place of bliss," because it possesses the activity of benefiting others. Thus, by displaying nirvana, those who are proud of body and possessions are tamed through generating revulsion.
"How wonderful! How good is the nature of reality!" is spoken to generate supreme wonder in those unfamiliar with the Mahayana way, addressing their disposition. For the nature of reality of the tathagatas is truly marvelous and hence "good." For those already attuned to the Mahayana way, there is no great wonder — because there is no nirvana.
In some versions, "the place of bliss" does not appear — but then the meter would be deficient. Alternatively, since conventions are indeterminate, one should not cling to their implied meanings, as it is said:
Designations arise from convention;
they arise from the desire of the speaker.
Conventions function as meaning;
they are like the parts of words in metrical composition.
Commentary on the Fifth Verse
The verse then speaks of the supplication: "Supreme bestower" and so forth. Bestowing the supreme desired result according to each being's capacity, hence "supreme bestower." This too is the reason for supplication — for thinking beings make requests only of those who are givers, not of those who possess wealth but are miserly.
How are the Blessed Ones endowed with wealth? "Supreme giver, who abides in the nature of reality he has found" — giving refers to the giving of material goods, fearlessness, and dharma — hence all the perfections. Those whose giving is supreme through the threefold purity of giver, gift, and recipient are "supreme givers." Their nature is supreme giverhood. Those who possess the "supreme abode" — sovereignty, station, or realization — are those of supreme abidership: the Buddha Blessed Ones. Their nature is supreme abidership. That itself is omniscience — the ground of universal illumination of buddhahood. Supreme giverhood by means of supreme abidership — finding that means having achieved and obtained that nature through the purified accumulation of wisdom.
Alternatively, bestowing supreme gifts upon sentient beings is "supreme giving" — this is a condition for one's own benefit. Through that, "supreme abidership" is born — having attained that station through benefiting beings alone.
Since the general statement "supreme giver" might be understood as comparable to beings like Brahma who also bestow modest gifts, the verse further distinguishes: "Forever accomplishing the supreme gift of the holy for the three worlds" — upon the three worlds. Accomplishing the supreme gift means causing the supreme result to be accomplished and achieved. Among those at the tenth-bhumi level of sovereignty who bestow the holy, those who are supreme accomplishers are so called.
The Sarvabuddhasamayogatantra says: "Bestowing the supreme accomplishment." There, the meaning is explained as: bestowing the accomplishment, the complete accomplishment, of the supreme buddha-qualities.
"Sugata" — because of having gone completely, irreversibly, and without remainder into thorough peace. "Who knows the three times" — those who possess the knowing intelligence unobstructed with respect to the three times: the wisdom that sees past, future, and present without obstruction.
And why? Because they are "without obscuration." Obscuration is that which obstructs and conceals — the afflictive obscurations and cognitive obscurations. Those who have abandoned them and are therefore without them are "without obscuration." This is the fruit of the Sugata.
In some versions "protector" appears instead of "Sugata." But then the meter is impaired; the reply is as before. "Protector" means lord of the three realms.
"Of all" means those abiding in the world-systems of the boundless ten directions. As for "the supreme accomplishment of the three samaya" — "the three samaya" refers to either the three vows practiced in the tantra, and the supreme accomplishment taught therein, or the reason for realizing those. The tantra from which arise the three samayas — faith in the three pledges of Buddha, Dharma, and the irreversible Sangha — constitutes the threefold samaya.
Alternatively, the three samayas are:
In order to accomplish all purposes:
never abandon the mind of awakening;
be steadfast in the sage's observances;
and seek the knowledge of reality.
As this very tantra states regarding suitability:
Whoever has a firm mind of awakening,
whose wisdom is free from attachment —
for that one, this will certainly be accomplished.
There should be no doubt.
The supreme among all worldly and supramundane excellences is the excellence of omniscience. Alternatively, among all attainments — vidyadhara, cakravartin, and so forth — the supreme accomplishment is omniscience itself. The complete accomplishment of that, rendering it directly realizable — "may it be swiftly bestowed upon me."
Closing Verse
By the vast merit obtained from analyzing
the King of Praises spoken by the Lord of Secret Mantra,
may beings swiftly, through reliance on the Noble Manjushrivara,
become fit vessels for such a praise as this.
Colophon
Source: Dege Tengyur, Stotra section (bstod tshogs), Tohoku 1163, folios 231b.1-237a.5. Sanskrit title: Shrivajradharasamgitibhagavatistotratika. The author is the "greatly learned" Acharya Zhiwa-tsho (zhi ba 'tsho), who relied on the teaching of the noble Arya Manjushrivara ('phags pa 'jam pa'i mchog). The text was translated from Sanskrit into Tibetan by the Indian pandita Vidyakaraprabha and the chief editor-translator Bande dPal brTsegs — the same team who translated the root hymn (D1162).
This commentary explains each phrase of the five-verse root hymn to Vajradhara (D1162, also in this archive as "Song of the Glorious Vajra-Holder"), demonstrating that the epithets describe the dharmakaya of the tathagatas and addressing three philosophical objections concerning the incomparability of buddha-qualities, the compatibility of compassion with stainlessness, and the continuity of compassionate activity after nirvana.
Translation: Good Works Translation from Tibetan. Lotsawa (Life 245), Tibetan Translator of the New Tianmu Anglican Church. First English translation. April 2026.
Blood Rule: This English was independently derived from the Tibetan source text in the Esukhia Dege Tengyur etext (GitHub: Esukhia/derge-tengyur, CC0). No prior English translation of this text is known to exist. No reference translation was consulted. The translation was verified against the Tibetan throughout.
Compiled and formatted for the Good Work Library by the New Tianmu Anglican Church, 2026.
Stotra section (D1109-D1179). This text is one of seventy-one praise hymns and commentaries in the Tengyur's Stotra section. The root hymn it comments upon: Song of the Glorious Vajra-Holder (D1162). Other Stotra texts in the Good Work Library: Praise of the Distinguished One (D1109) by Udbhatasiddhasvamin · Praise of the Stupas of the Eight Great Holy Sites (D1134) by Nagarjuna · Homage to the Stupas of the Eight Great Holy Sites (D1168) by Harishadeva · Praise of the Supreme Guru, the Dharma-King (D1172) by Lakshmikara · Jataka Praise (D1179) by Dharmasurya
🌲
Source Text: བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བསྟོད་པ་དཔལ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་གྱི་དབྱངས་ཀྱི་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ།
Classical Tibetan source text from the Esukhia Dege Tengyur etext (GitHub: Esukhia/derge-tengyur, CC0). Folios 231b.1–237a.5. Presented here for reference, study, and verification alongside the English translation above.
༄༅༅། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཤྲཱི་བཛྲ་དྷ་ར་སཾ་གཱི་ཏ་བྷ་ག་བ་ཏི་སྟོ་ཏྲ་ཊཱི་ཀཱ། བོད་སྐད་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བསྟོད་པ་དཔལ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་གྱི་དབྱངས་ཀྱི་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ། འཇམ་པའི་མགོན་#ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །གང་
[231b.2]ཞིག་བསྟོད་དུ་བློ་བཟང་རྣམས་ཀྱི་བློ་གྲོས་དང་། །ཚིག་གིས་འདོད་པའི་འབྲས་ལྡན་འཇུག་པ་མི་རྙེད་ལ#། །འཕགས་པ་གསུང་འཇམ་ཡོན་ཏན་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་ཤིང་། །དག་པ་ལྟ་བུ་དེ་ལ་རྟག་ཏུ་བདག་ཕྱག་འཚལ། །མཉམ་མེད་མི་གཡོ་མཉམ་ཉིད་ཆོས་མཆོག་
[231b.3]ཅན། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་བསྟོད་པ་ནི་གཙོར་གསོལ་བ་གདབ་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་མཇུག་ཏུ། །ཀུན་གྱི་དམ་ཚིག་གསུམ་མཆོག་གྲུབ་བདག་སྩོལ། །ཞེས་བསྟོད་དོ#། །མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་གསོལ་བ་གདབ་པར་འོས་པ་དེ་དག་ཀྱང་གང་ཞེ་ན། གང་དག་རང་ཡོངས་
[231b.4]སུ་དག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་བརྩེ་བ་ཆེན་པོའི་དབང་དུ་གྱུར་པ། བརྩེ་བའི་འབྲས་བུ་གཉིས་བྱེད་པ། དེའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་མ་དག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་རྣམས་ནི་རང་ལ་ཕན་པའང་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ། །ཡོངས་སུ་དག་པའི་བདག་ཉིད་
[231b.5]ཅན་ཡིན་ཡང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་བྲལ་ན་གཞན་གྱི་དོན་ཆེན་པོ་མཚར་ཅིག་མི་བྱེད་དེ། རང་རྒྱལ་བ་དག་བཞིན་ནོ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་དུ་ཟིན་ཀྱང་གལ་ཏེ་དེའི་འབྲས་བུ་དང་#མཐུན་པའི་ཡོན་ཏན་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བརྩེ་བའི་འབྲས་བུ་གནོད་པ་སེལ་བ་དང་། ཕན་
[231b.6]པ་བསྒྲུབ་#པ་མི་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་གསོལ་བ་གདབ་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་གྱུར་ཏེ། སེམས་དང་བཅས་པ་རྣམས་ནི་བདག་ཉིད་རྡོས་ནོན་པ་དབྱུང་བའི་ཕྱིར། འཕྱེ་བོ་དང་ལོང་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་གསོལ་བ་འདེབས་པར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་བས་ན་ཡོངས་སུ་དག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཉིད་ཤེས་པར་བྱ་
[231b.7]བའི་ཕྱིར། མཉམ་མེད་མི་གཡོ་མཉམ་ཉིད་ཆོས་མཆོག་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་གསུངས་སོ། །བརྩེ་བའི་ངང་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་གསུངས་སོ། །ཐུགས་རྗེའི་འབྲས་བུ་གཉིས་མཛད་པ་ཉིད་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། འགྲོ་བའི་སྡུག་བསྔལ་
[232a]
[232a.1]སེལ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཡོན་ཏན་ཀུན་མཉམ་མཐའ་མེད་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་གསུངས་སོ། །བརྩེ་བའི་འབྲས་བུ་གཉིས་དང་མཐུན་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། །དྲི་མེད་མི་གཡོ་མཉམ་མེད་མཆོག་རབ་ཆོས། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་གསུངས་
[232a.2]ཏེ། འདི་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཡིན་ནོ། །ཚིག་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི། དེ་ནི་མཉམ་པ་མེད་པའང་ཡིན་ལ་མི་གཡོ་བའང་ཡིན་པས་མཉམ་མེད་མི་གཡོ་བའོ། །དེ་ནི་མཉམ་པ་མེད་པ་དང་མི་གཡོ་བའང་ཡིན་ལ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། མཉམ་པ་ཉིད་དེ་ལྟ་བུ་དེ་ཉིད་མཆོག་
[232a.3]ཆོས་ཡིན་ནོ། །དེ་གང་དག་ལ་ཡོད་པ་དེ་དག་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། འདིས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཉིད་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་མཉམ་པ་མེད་པ་ནི་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་མཐའ་དག་དང་བྲལ་ཏེ་རྣམ་པར་དག་པའི་མཐར་ཕྱིན་པས་དཔེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སུ་དང་ཡང་མཉམ་
[232a.4]ཞིང་མཚུངས་པ་མེད་པའམ། འདི་དང་མཉམ་ཞིང་འདྲ་བ་འགའ་ཡང་མེད་པས་ན་མཉམ་མེད་དོ། །འདིས་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཡོངས་སུ་དག་པ་བཤད་དོ། །གཡོ་བ་ནི་གཞན་དུ་འགྱུར་བའོ། །གཡོ་བ་མེད་པས་ནི་མི་གཡོ་བ་སྟེ། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་
[232a.5]ཉིད་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ལས་མི་འདའ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིས་ནི་མི་འགྱུར་བས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་བཤད་དོ། །མཉམ་པ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི་མཉམ་ཉིད་དེ། དངོས་པོ་འགའ་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལས་མི་འདའོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་འདིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་
[232a.6]སྟོང་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་ཅིང་མཉམ་མོ། །འདི་ནི་མཆོག་ཀྱང་ཡིན་ལ་ཆོས་ཀྱང་ཡིན་པས་མཆོག་ཆོས་ཏེ། རྟོག་གེ་དང་ལུང་གསལ་བས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་ཉིད་རིགས་པ་དང་མ་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། རིག་པར་བྱ་བ་དང་རིག་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་
[232a.7]བ་ཉིད་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་འཛིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་མཆོག་ཆོས་ཀྱི་མཆོག་སྟེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་བསྒོམས་ན་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སྤོང་བའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའང་འདྲེན་ལ་ཡོན་ཏན་མ་ལུས་པའི་འབྱོར་པའང་ཐོབ་པར་བྱེད་དོ། །ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་
[232b]
[232b.1]ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ལའང་ཁྱབ་ན། ཅིའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཁོ་ནའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་གི་རྒྱུད་ཁོ་ན་ལ་གསལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། གཞན་དག་ལ་ནི་སྒྲིབ་པས་བསྒྲིབས་ཏེ་མི་གསལ་བས་མེད་པ་དང་#འདྲའོ། །གང་
[232b.2]དག་ལ་ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི་ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཏེ། དེ་དག་གི་དེ་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་མི་ཉུང་བར་རབ་ཏུ་གུས་པར་གོམས་པ་བརྒྱུད་པས་ཤིན་ཏུ་ངང་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །འགྲོ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱིའོ། །སྡུག་བསྔལ་ནི་ཅི་ཡང་
[232b.3]རུང་སྟེ་མདོར་ན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་རང་བཞིན་ནོ། །གང་དག་ལ་དེ་སེལ་ཅིང་འདོར་བའི་ངང་ཚུལ་ཡོད་པ་དེ་དག་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་གིས་བསྟན་པའི་བསྒོམས་པས་སྡུག་བསྔལ་མ་ལུས་པར་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཉམ་པ་ནི་འདྲ་བའི་དངོས་པོའོ། །མཐའ་
[232b.4]ནི་མཐར་ཐུག་པའོ། །སྟོབས་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གང་དག་ཡིན་པ་ཀུན་ལ་མཉམ་པ་དང་མཐའ་མེད་པ་དེ་དག་ནི་མཉམ་མཐའ་མེད་པའོ། །དངོས་གྲུབ་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའོ། །གང་དག་དེ་སྩོལ་བའི་ངང་ཚུལ་ཡོད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་ཏེ་འགྲོ་
[232b.5]བ་ལ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡོན་ཏན་དཔེ་མེད་ཅིང་#སོ་སོར་ཚད་མེད་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་སྩོལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་#ཐ་ཚིག་སྟེ། དེ་དག་གིས་བསྟན་པ་ལ་ནན་ཏན་བྱས་པས་འགྲོ་བ་མཐའ་དག་ལ་ཕན་པ་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་
[232b.6]ཀྱི་ཕྱིར་ཁ་ཅིག་ནི། ཡོན་ཏན་ཀུན་རྫོགས་མེད་པའི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །ཞེས་འདོན་ཏོ། །ཁ་ཅིག་ནི། ཡོན་ཏན་ཀུན་མཉམ་མཉམ་མེད་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །ཞེས་འདོན་ཏོ། །འདི་ནི་གཞན་བསྒྲིམ་མི་དགོས་པར་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཕན་པ་བསྒྲུབ་པའི་མཆོག་བསྟན་པར་ཟད་དེ།
[232b.7]མངོན་པར་མཐོ་བའི་ངོ་བོ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཕན་པ་གཞན་ཡང་སྩོལ་བར་མཛད་པ་ཉིད་དོ། །དྲི་མེད་མི་གཡོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་རྣམས་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་ཚིག་བསྡུ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་དག་ལ་གཞན་ལ་ཕན་པའི་རྒྱུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་
[233a]
[233a.1]ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དེ་ལྟ་བུ་མངའ་བ་དེ་དག་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་དྲི་མ་མེད་པ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དག་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་གཡོ་བ་ནི་ཡོངས་སུ་མི་ཉམས་པའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་སམ། འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཉམ་པ་
[233a.2]ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་དཔེ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །མཆོག་གཙོ་བོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ། སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རབ་ནི་མཆོག་རབ་སྟེ། མ་འདྲེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཙོ་བོ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་གཙོ་བོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་
[233a.3]དག་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་གང་དག་ལ་ཡུལ་མཆོག་རབ་ཡོད་པ་སྟེ། དེ་དག་ནི་དེ་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དག་ན་རེ་མཆོག་ནི་དོན་དུ་གཉེར་བར་བྱ་བའོ། །རབ་ནི་ཐམས་ཅད་པས་ཕུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། འདིར་ཚིག་གི་མདོ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་བདེ་བར་གཤེགས་
[233a.4]པ་རྣམས་ཀྱིས་མཆོག་གི་གྲུབ་པ་བདག་ལ་སྩོལ་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་པོ་དང་ཐ་མ་འདི་གཉིས་ཁོ་ནར་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །འདི་ལས་གཞན་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་ནི་ཀླན་ཀ་ངན་པ་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་
[233a.5]ཆེད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཀླན་ཀ་ངན་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ན་མཉམ་པ་ཉིད་དང་། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་མཉམ་པ་མེད་པ་ཡིན#། འདི་ལྟར་འདི་དག་དང་མཉམ་པ་ནམ་མཁའ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཚད་མེད་པ་ཡོད་པས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་འདི་
[233a.6]དག་གི་དཔེར་བྱས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བའི་མདོ་ལས། སུ་དག་སངས་རྒྱས་ཆོས་རྣམས་ལ། །དཔེར་བྱེད་པ་ནི་ཇི་སྙེད་པ། །དེ་དག་སངས་རྒྱས་འཚམ་མིན་པས། །འདྲེན་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པར་ཟད། །དེ་ལ་གཅིག་པུ་དཔེར་གྱུར་པ། །སངས་རྒྱས་
[233a.7]ཆོས་དང་མཉམ་#པ་གང་། །ནམ་མཁའི་ཁམས་སུ་བསྟན་པ་སྟེ། །དེ་ལ་ཚད་ནི་གང་ནའང་མེད། །ནམ་མཁའ་ཇི་ཙམ་ཐུབ་པ་ཡི། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཏིང་འཛིན་ཤེས་རབ་དང་། །ཡེ་ཤེས་རྣམ་གྲོལ་ཡེ་ཤེས་གཟིགས། །འདི་ཡང་དེ་ཙམ་ཁོ་ནར་བཤད། །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་
[233b]
[233b.1]ནོ། །དེ་#བས་ན་དཔེ་མེད་པ་ཉིད་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། མཉམ་པའི་དཔེ་ཉིད་ནམ་མཁའ་ལ་མེད་དེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་གསུངས་སོ། །ནམ་མཁའ་ནི་ནམ་མཁའ་སྟེ་དེ་དཔེ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་འདོད་ན་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ་མཉམ་པའི་དཔེ་ཉིད་དོ། །
[233b.2]གང་དག་མཉམ་པས་དཔེ་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་མཉམ་པའི་དཔེའོ། །དེ་དག་གི་ངོ་བོ་ནི་མཉམ་པའི་དཔེ་ཉིད་དོ། །རེ་ཞིག་དེ་ཡང་མེད་ན་ལྷག་པའི་དཔེ་ཉིད་ལྟ་ཞིག་ག་ལ་ཡོད། དམན་པའི་དཔེ་ཉིད་ནི་མི་དགག་གོ། །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཅེ་ན། ཡོན་ཏན་ཤས་ཕྲའི་ཆས་ཀྱང་
[233b.3]མཚུངས་མ་ཡིན། ཡོན་ཏན་གྱི་ཤས་ནི་ཤས་ཆུང་ངོ་། །དེའི་ཕྲ་མོ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་ཆའོ། །དེའི་ཡང་ཆ་ནི་གང་ཕན་ཆད་བློས་ཀྱང་དབྲི་བར་བྱ་མི་ནུས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་གནས་སྐབས་ན་ཡོད་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤས་ནི་ཆེ་བ་དང་། མི་ཟད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་
[233b.4]ཏན་གང་ཡང་རུང་བ་འགའ་ཞིག་གོ། །དེའི་ཕྲ་མོ་ནི་དེ་རྩོམ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུའི་གནས་སྐབས་ན་ཡོད་པ་ས་བཅུས་བསྡུས་པའི་ཡོན་ཏན་ནོ། །དེའི་ཆ་ནི་མོས་པས་སྤྱོད་པས་བསྡུས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དོ། །ཆ་དེ་དང་ཡང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་འདྲ་བ་མ་ཡིན་
[233b.5]ཏེ། འདི་ནི་མཉམ་པའི་དཔེ་ཉིད་མེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་དེ་དང་ཡང་ནམ་མཁའ་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་སེམས་ཅན་ཁམས་ལ་རྟག་མཆོག་གྲུབ་སྩོལ་བ་སྟེ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ནི་ཚོགས་སོ། །དེ་ལ་མཆོག་གི་#
[233b.6]གྲུབ་པ་སྩོལ་བ་སྟེ། མཆོག་ནི་སྟོབས་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ནོ། །དེ་དག་གི་གྲུབ་པ་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་སྟེ། གང་དག་ལ་དེ་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྩོལ་བའི་ངང་ཚུལ་ཡོད་པ་དེ་དག་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་འདུ་བའི་རྒྱུད་ལས་ནི། །
[233b.7]སེམས་ཅན་ཁམས་ལ་མཆོག་གྲུབ་གསལ་སྒྲུབ་པ། །ཞེས་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལ་#དོན་ནི་གང་དག་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ལ་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མཆོག་གྲུབ་པས་གསལ་ཞིང་ཁྱབ་པ་དེ་སྒྲུབ་པའི་ངང་ཚུལ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་དག་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་
[234a]
[234a.1]དེ་དག་ནི་དངོས་གྲུབ་མཉམ་དང་མཐའ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ལ་རང་གི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་མཉམ་པ་མེད་པའི་མཐའ་མེད་པ་ཡོད་པས་གཞན་ལའང་རང་དང་མཐུན་པ་ཁོ་ནའི་འབྲས་བུ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་མཛད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་དཔེ་བྲལ་ཡིན་ནོ། །
[234a.2]དེ་ནི་དཔེས་མཚོན་པར་བྱ་བ་ལ་དེ་ལ་ཡོད་པའི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པར་འདོད་པ་དང་ཆ་མཐུན་པས་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། ཡུལ་དང་དུས་དང་བྱ་བ་ལ། །སོགས་པས་འགལ་བའི་དཔེ་ཡིན་ན། །མཚོན་པས་བྱ་བ་དཔེ་དང་ནི། །འདྲ་བ་གང་ཡིན་དེ་དཔེ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་
[234a.3]བུའོ། །འདི་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་དང་མཐའ་མེད་པའི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དཔེ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་#ཡོན་ཏན་ནི་གལ་ཏེ་ཆ་ཤས་དང་བཅས་པ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ན་དེ་དག་གི་ཆ་ཤས་དང་ཆ་ཤས་ཀྱིས་
[234a.4]ཀྱང་རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ལ་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ་བར་འགྱུར་བ་ཉིད་ན། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་ན་ཡོད་པའི་#ཡོན་ཏན་རངས་པའང་། ཚོགས་པས་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། ནམ་མཁའ་འམ་གཞན་ཡང་རུང་སྟེ། ཚད་མེད་པ་ཡིན་ཡང་གང་གིས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་
[234a.5]ཀྱི་དཔེར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཅན་མ་ཡིན་གྱི། །ཚད་མེད་པ་ཙམ་ཞིག་ཏུ་མཚུངས་པ་ལ་དགོངས་ནས་མདོ་ལས། དེ་ལ་གཅིག་པུ་དཔེར་གྱུར་པ། །སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་མཉམ་པ་གང་། །ནམ་མཁའི་ཁམས་སུ་བསྟན་པ་སྟེ། །དེ་ལ་ཚད་ནི་གང་ནའང་མེད། །ཅེས་ནམ་མཁའ་དང་
[234a.6]འདྲ་བ་འདི་མན་ཆད་དེ་སྐད་དུ་གསུངས་པར་ཟད་དོ། །ཀླན་ཀ་ངན་པ་གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ས་གསུམ་གྱི་བླ་མ་རྣམས་ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་ན། དེས་ན་ཇི་ལྟར་དྲི་མ་མེད་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན། སྙིང་རྗེ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བར་འདོད་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་
[234a.7]ཡིན་པས་དེ་དང་ལྡན་ན་སྐབས་མེད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་ནི་བདེ་བ་འགོག་པས་ན་སྙིང་རྗེ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་ཐམས་ཅད་རང་གི་རྣམ་པ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ངོ་བོར་ཞེན་ནས་ཞུགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ཁོ་ནས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་སྟེ། མ་རིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་འདིར།
[234b]
[234b.1]རྟག་ཏུ་དྲི་མེད་ཐུགས་རྗེའི་ཤུགས་ལས་བྱུང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །རྟག་ཏུ་དྲི་མེད་ནི་རྟག་ཏུ་དྲི་མ་མེད་པ་སྟེ། སྨོན་ལམ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །ཐུགས་རྗེའི་ཤུགས་ནི་བྲེང་ཆགས་པ་སྟེ། བར་མ་ཆད་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་དོ། །དེ་ལས་བྱུང་བ་ནི་ཡང་དག་པར་བྱུང་
[234b.2]བའོ། །སྨོན་ལམ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གནས་སྐབས་ན་ཡོད་པའི#། འགྲོ་ལ་ཕན་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་འགྲུབ་པར་ཤོག །ཅེས་ཡིད་ལ་སྨོན་པའོ། །དེ་གྲུབ་པ་ནི་འབྲས་བུ་སྟེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཅི་ཞེ་#ན། མི་འགག་ཆོས་ཉིད་དེ། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གང་
[234b.3]ལ་འགག་པ་སྟེ་རྒྱུན་ཆད་པ་#མེད་པར་ཡོད་པ་དེ་ནི་མི་འགག་པ་ཆོས་ཉིད་དོ། །སྨོན་ལམ་གྲུབ་པ་གང་ལ་མི་འགག་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །སྨོན་ལམ་གྲུབ་པ་དེའི་འབྲས་བུ་ཅི་ཞེ་ན། འགྲོ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །འགྲོ་བའི་དོན་ནི་ཕན་པ་སྟེ།
[234b.4]བདེ་འགྲོ་གཉིས་འཐོབ་པ་དང་། འགྲོ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ལྡོག་པའོ། །དེ་བསྒྲུབ་པ་ནི་འགྲུབ་པའོ། །དེ་ལྷུར་མཛད་པ་ནི་དེར་གཞོལ་བའོ། །ཅི་དེ་ཡུལ་དང་། དུས་ཀྱིས་#མཚམས་སོ་སོར་ངེས་པ་ཞིག་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། མཐའ་ཡས་པའོ། །འགྲོ་བའི་
[234b.5]དོན་མཛད་པའི་#ཡུལ་དང་དུས་མཐའ་ཡས་ཤིང་མ་ལུས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་ལ་དེ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །གང་དག་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་བདག་ངོ་བོ་ཉིད་དམ་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་དག་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བུ་དེ་ནི་རྟག་ཏུ་སྤྲུལ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་འོད་ཟེར་གྱི་དྲ་བ་འགྱེད་པ་ལ་
[234b.6]སོགས་པས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་ཞིང་མཛེས་སོ། །རྟག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་སྟེ་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་འདུ་བ་ལས་ནི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་ཐུགས་རྗེ་རྟག་རྣམ་སྣང་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །དེར་ནི་ཚིག་འདི་ཐུགས་
[234b.7]རྗེའི་ཤུགས་ལས་བྱུང་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་ནི་མཇུག་#སྡུད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་དག་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཀྱང་གཞན་ལ་ཕན་པ་མཛད་པ་རྒྱུན་མི་གཅོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་ཆེ་བ་ཡོད་པ་དེ་དག་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །འདིར་བསྡུས་པའི་དོན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་
[235a]
[235a.1]དཔའི་གནས་སྐབས་ན་ཡོད་པའི་སྙིང་རྗེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པར་འདོད་པའི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དྲ་བ་མ་ལུས་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཕན་#པར་བྱེད་པ་
[235a.2]ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མི་དབྱེ་བར་ཉེ་བར་བཏགས་པའམ#། བདག་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་རྒྱུའི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ནི་#རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་སྙིང་རྗེ་དེ་ཉིད་བསྒོམ་པ་མཆོག་གིས་གོམས་པ་དང་ལྡན་པས་འབྲས་བུ་
[235a.3]སེམས་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདོད་པ་དང་མྱ་ངན་ལ་སོགས་པ་གོམས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་དག་གི་སྙིང་རྗེ་དེ་#ནི་དམིགས་པ་མེད་པ། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་#པས་དོན་དམ་པ་བ། རང་གི་ངང་གིས་འབྱུང་བ། ངང་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་པས། རྗེའི་བདག་ཉིད་ཅེས་ཀྱང་བྱ་བ་ལ།
[235a.4]དེ་ནི་དེ་འཕེན་པར་བྱེད་པ་སྔོན་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཀྱི་མིང་དང་མཐུན་པར་སྙིང་རྗེ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །གནས་སྐབས་དེས་#ན་ནི་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཚིག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། མི་བརྗོད་དུ་མི་རུང་བའང་འདིར་འདི་སྐད་ཅེས་གང་ཞིག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཀྱང་ཡུལ་#དང་དུས་
[235a.5]ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་མཐའ་དག་གི་དོན་མཛད་ཅིང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱལ་པོ་བས་ཀྱང་ལྷག་པའི་ཆོས་དེ་འགའ་ཞིག་ཡོད་དོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བར་ཟད་དོ། །འདི་ཉིད་ལ་གླན་#ཀ་ངན་པ་ཇི་ལྟར་ན་འདི་སྨོན་ལམ་གྲུབ་པ་མི་འགག་ཆོས་ཉིད་
[235a.6]ཅན་ཡིན། ཇི་ལྟར་ན་མཐའ་ཡས་པའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་ཐུགས་རྗེ་རྟག་རྣམ་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྐྱོབ་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ན་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པར་རྒྱུན་འཆད་དོ་ཞེ་ན། དེའི་འགག་ཉིད་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །འགག་པ་ནི་རྒྱུན་
[235a.7]འཆད་#པའོ། །འགག་པ་ཉིད་འགག་ཉིད་དོ། །འགྱུར་བ་ནི་འགྲོ་བ་སྟེ་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་ཞིག་ཅེ་ན། ཐུགས་རྗེའི་སྤྱོད་པ་སྟེ་ཐུགས་རྗེ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀའིའོ། །སྤྱོད་པ་ནི་སྤྱོད་པ་སྟེ་དེ་ཉིད་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མི་འགག་ཅེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་ནི་མི་གཡོ་བ་སྟེ།
[235b]
[235b.1]བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་པས་དེ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་ཏུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉེ་བར་བསྟན་ནས་གཞན་དུ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཅེ་ན།
[235b.2]འཇིག་རྟེན་གསུམ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་ལའོ། །མཆོག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་སོགས་པའོ། །གྲུབ་པ་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་སྟེ་དེ་སྩོལ་བའོ། །གང་དག་ཏུ་འགག་པར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། དཔག་མེད་མི་དཔོག་པར་ཏེ། གང་དག་ལ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་#ཡོངས་སུ་
[235b.3]དཔག་ཏུ་མེད་ཅིང་འདི་ཙམ་ཞེས་ཡོངས་སུ་ཆད་པ་མེད་པ་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི་དཔག་མེད་དེ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་སོ། །དེ་དག་གིས་ཀྱང་མི་དཔོག་པ་#སྟེ། དཔག་ཏུ་མེད་པ་དེ་དག་ཁོ་ན་ཕན་ཚུན་འདི་དག་ནི་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འདི་ཙམ་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་#མི་དཔོགས་
[235b.4]པ་དེ་དག་ཏུ་ནམ་ཡང་རྒྱུན་འཆད་#པར་མི་འགྱུར་རོ། །གནས་ཉིད་ལེགས་རྫོགས་པ། བདེ་གནས་གཤེགས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནས་གང་ལ་ལེགས་པར་རྫོགས་ཤིང་མཐར་ཕྱིན་པ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ལེགས་རྫོགས་པ་སྟེ་ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པའི་གནས་སྐབས་
[235b.5]སོ། །འདིར་ཡང་རང་གི་དོན་ཉིད་ཀྱི་རྐྱེན་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་བདེ་གནས་ཡིན་ཏེ་འདི་ལ་གཞན་ལ་ཕན་པ་མཛད་པའི་སྤྱོད་པ་ཡོད་པས་སོ། །འདི་ལྟར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉེ་བར་བསྟན་པས་ནི་ལུས་དང་དེའི་ལོངས་སྤྱོད་དག་བསྟན་པར་ང་རྒྱལ་བྱེད་པ་རྣམས་ཀུན་དུ་སྐྱོ་བ་བསྐྱེད་པས་བཏུལ་ལོ། །
[235b.6]འདི་ནི་འདི་ལྟར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རྣམས་ཀྱང་མཛད་པའི་རྒྱུན་མི་ཆད་#དོ་ཞེས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་ལ་མ་གོམས་པ་རྣམས་ལ་མཆོག་ཏུ་ཡ་མཚན་བསྐྱེད་པས་དེ་དག་གི་བསམ་པའི་ངོར་ཨེ་མའོ་ཆོས་ཉིད་བཟང་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་རང་བཞིན་
[235b.7]ནི་#ཤིན་ཏུ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཕྱིར་བཟང་པོ་ཡིན་ནོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ངང་ཚུལ་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཡ་#མཚན་མི་ཆེ་སྟེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལ་ལ་ལས་ནི་བདེ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་མི་འབྱུང་སྟེ། དེར་ནི་སྡེབ་སྦྱོར་མི་ཚང་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་
[236a]
[236a.1]བརྡར་བཏགས་པའི་དོན་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པར་#མི་བྱ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ། གདགས་པ་བརྡ་རྒྱུས་བྱུང་བ་སྟེ། །དེ་ཡང་#སྨྲ་པོའི་འདོད་རྒྱུའི་#བྱུང་། །ཐ་སྙད་དོན་དུ་བྱེད་པ་སྟེ། །སྡེབ་སྦྱོར་སྒྲ་ཡི་ཆ་མིང་བཞིན། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ནི་གསོལ་བ་གདབ་པ་མཆོག་
[236a.2]སྩོལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་མཆོག་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྩོལ་བས་ན་མཆོག་སྩོལ་ལོ། །འདི་ཡང་གསོལ་བ་གདབ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་སྦྱིན་པ་པོ་དག་ཁོ་ན་ལ་སློང་གི། འབྱོར་པ་བདོག་
[236a.3]ཀྱང་འཇུངས་པ་རྣམས་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཇི་ལྟར་འབྱོར་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྦྱིན་མཆོག་ཉིད་གནས་མཆོག་ཉིད་བརྙེས། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །སྦྱིན་པ་ནི་ཟང་ཟིང་དང་། མི་འཇིགས་པ་དང་། ཆོས་སྦྱིན་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་
[236a.4]ཅད་དོ། །གང་དག་ལ་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པས་སྦྱིན་པ་མཆོག་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དེ་དག་ནི་སྦྱིན་མཆོག་ཅན་ནོ། །དེ་དག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་སྦྱིན་མཆོག་ཉིད་དོ། །གང་དག་ལ་གནས་མཆོག་སྟེ་དབང་ཕྱུག་གམ། གོ་འཕང་ངམ། རྟོགས་པ་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི་གནས་མཆོག་ཅན་
[236a.5]ཏེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་སོ། །དེ་དག་གི་ངོ་བོ་ནི་གནས་མཆོག་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཀུན་དུ་འོད་ཡིན་ནོ། །སྦྱིན་པ་མཆོག་ཉིད་ཀྱིས་གནས་ཀྱི་མཆོག་ཉིད་ཀྱི་ནི་སྦྱིན་མཆོག་ཉིད་གནས་མཆོག་ཉིད་དོ། །དེ་བརྙེས་པ་ནི་དེའི་
[236a.6]བདག་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་པས་ཐོབ་པ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་དག་པའི་རྒྱུས་སངས་རྒྱས་ཉིད་བསྒྲུབས་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ན་མཆོག་གི་སྦྱིན་པ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྦྱིན་པས་ན་སྦྱིན་པ་མཆོག་གོ། །དེས་ན་རང་གི་དོན་གྱི་རྐྱེན་ཡིན་ནོ། །དེས་གནས་
[236a.7]མཆོག་ཉིད་སྐྱེས་པ་སྟེ་གནས་ལ་ཕན་པ་བྱས་པ་ཁོ་ནས་གོ་འཕང་དེ་བསྒྲུབས་#པ་དང་ལྡན་པའོ། །མཆོག་སྦྱིན་ཞེས་སྤྱིར་སྨོས་པས་མཆོག་ངན་ངོན་ཙམ་སྦྱིན་པ་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པ་#དང་ཡང་མཚུངས་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་བས་ཡང་། འཇིག་རྟེན་གསུམ་རྟག་དམ་པ་སྩོལ་མཆོག་སྒྲུབ། །ཅེས་
[236b]
[236b.1]བྱ་བས་ཁྱད་པར་དུ་མཛད་དེ་#འཇིག་རྟེན་གསུམ་པ་ལའོ། །འབྲས་བུ་མཆོག་སྒྲུབ་ཅིང་འགྲུབ་#པར་མཛད་པས་ན་མཆོག་སྒྲུབ་པའོ། །དམ་པ་སྩོལ་བ་ས་བཅུ་པའི་དབང་ཕྱུག་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་མཆོག་སྒྲུབ་#པ་གང་ཡིན་པ་དག་ནི་དམ་པ་#སྩོལ་མཆོག་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་
[236b.2]འདུ་བ་ལས་ནི་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། དེར་ནི་མཆོག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དངོས་གྲུབ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་དེ་སྩོལ་བ་ཞེས་རྣམ་པར་བཤད་པར་བྱའོ། །བདེ་གཤེགས་ནི་རབ་ཏུ་ཞི་བར་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་མ་ལུས་པར་གཤེགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དག་ལ་དུས་
[236b.3]གསུམ་ལ་ཐོགས་པ་མི་མངའ་བའི་མཁྱེན་པའི་བློ་མངའ་བ་དེ་དག་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་དག་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་འང་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་དག་ནི་སྒྲིབ་པ་མི་མངའ་བའོ། །སྒྲིབ་པ་ནི་ཆོད་ཅིང་སྒྲིབ་
[236b.4]པར་བྱེད་པ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པའོ། །གང་དག་ལ་དེ་དག་སྤངས་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་དེ་དག་ནི་སྒྲིབ་པ་མི་མངའ་བ་སྟེ། འདི་ནི་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །ལ་ལ་ལས་ནི་མགོན་པོ་ཞེས་འབྱུང་གི་བདེ་བར་#
[236b.5]གཤེགས་ཞེས་མི་འབྱུང་ངོ་། །དེར་ནི་སྡེབ་སྦྱོར་ཉམས་ཏེ་ལན་ཡང་སྔ་མ་ཡིན་ནོ། །མགོན་པོ་ནི་ས་གསུམ་གྱི་རྗེའོ། །ཀུན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་བཅུ་མཐའ་ཡས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་བཞུགས་པ་རྣམས་སོ། །དམ་ཚིག་གསུམ་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ#། །དམ་
[236b.6]ཚིག་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི#། དམ་ཚིག་གསུམ་པའི་རྒྱུད་ལ་བརྩོན་པ་བདག་ལའམ། དེ་ལས་གསུངས་པའི་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་བམ། དེ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་བདག་ལ་སྩོལ་ཅིག་པའོ། །རྒྱུད་གང་ལས་དམ་ཚིག་སྟེ་ངེས་པ་གསུམ་པོ་སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་དང་། ཕྱིར་མི་
[236b.7]ལྡོག་པའི་དགེ་འདུན་ལ་དང་བའི་བདག་ཉིད་འབྱུང་བ་དེ་ནི་དམ་ཚིག་གསུམ་པའོ། །ཡང་ན་དམ་ཚིག་#གསུམ་ནི། དོན་ཀུན་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཡོངས་མི་གཏོང་#དང་། །ཐུབ་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་བརྟན་#པ་དང་། །དེ་ཉིད་ཤེས་པ་བཙལ་བ་སྤྱད། །ཅེས་བྱ་བ་འདི་དག་
[237a]
[237a.1]ཡིན་ཏེ། རྒྱུད་འདི་ཉིད་ལས་བྱར་རུང་བ་ཉིད་དུ#། །གང་གི་བྱང་ཆུབ་སེམས་བརྟན་ཞིང་། །བློ་གྲོས་ཆགས་པ་མེད་གྱུར་པ། །དེ་ལ་འདི་ནི་ངེས་འགྲུབ་སྟེ། །ཐེ་ཚོམ་ཉིད་ནི་མི་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཕུན་
[237a.2]སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ནི། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །ཡང་ན་རིག་སྔགས་འཆང་དང་། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་
[237a.3]གྲུབ་པ་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་སྟེ་མངོན་སུམ་དུ་བྱར་རུང་བ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པ་དེ་བདག་ལ་མྱུར་དུ་སྩོལ་ཅིག་པའོ། །གསང་སྔགས་བདག་པོས་གསུངས་པ་བསྟོད་པའི་རྒྱལ་པོ་ཉིད། །རྣམ་པར་ཕྱེ་ལས་བསོད་ནམས་རྒྱ་ཆེན་གང་ཐོབ་དེས། །སེམས་ཅན་རྣམས་མྱུར་འཇམ་པའི་མཆོག་ལ་
[237a.4]བརྟེན་ནས་ནི། །བསྟོད་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཡིས་#སྣོད་དུ་རབ་གྱུར་ཅིག །བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བསྟོད་པ་དཔལ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་གྱི་དབྱངས་ཀྱི་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་མང་དུ་ཐོས་པའི་སློབ་དཔོན་ཞི་བ་འཚོ་འཕགས་པ་འཇམ་པའི་མཆོག་གི་ཞབས་ཀྱི་པདྨའི་རྡུལ་ལ་བརྟེན་པས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །།
[237a.5]རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་བིདྱཱ་ཀ་ར་པྲ་བྷ་དང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བནྡེ་དཔལ་བརྩེགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་#གཏན་ལ་ཕབ་པ།།
Source Colophon
Edition: Dege Tengyur (bstan 'gyur), Stotra section (bstod tshogs), volume Ka (ཀ).
Catalog number: Tohoku 1163 (Shrivajradharasamgitibhagavatistotratika).
Etext source: Esukhia/derge-tengyur (GitHub), file 001. CC0 public domain.
Author: Acharya Zhiwa-tsho (ཞི་བ་འཚོ), relying on Arya Manjushrivara.
Tibetan translators: Indian pandita Vidyakaraprabha (བིདྱཱ་ཀ་ར་པྲ་བྷ) and chief editor-translator Bande dPal brTsegs (བནྡེ་དཔལ་བརྩེགས).
🌲